Information and advice about coronavirus and what to do to reduce your risk of infection.
Në bak kän kɔ̈u (On this page)

Na neŋ kë dir yïn keyï yup teliphone hotline 1800 675 398 (ee luui ë thä 24 yic).
Na wïc raan kɔc waar thook ke TIS National 131450.
Them ba teliphone yeyup ë Ziro ka diäk tɛ̈ le yen kë wic yïn bë yï lac dööt ye tök.

kë yen dhil bï yïn muknhom (What you must remember)

  • Na nɔŋ yïn guɔ̈p cït ë tuaany de coronavirus, cɔk rɔt athem 
  • Na bec (tuaany) yïn, rɛ̈ɛ̈r ë baai. dun ë kɔcku kɛ̈ny ka lɔɔr ë luɔi yic
  • Lɔk (caw) cinku, ɣɔɔl ka tïïm në mɛndil yic ka köŋdu yic, ku rɛ̈ɛ̈r ë akem ke 1.5 mec yic tënë kuat ë raan dɔ̈ ci ciëŋ kekë yïn
  • Yïn adhil ba gɛ̈k ke yïn lui baai na lëu yïn ye. 
  • Bɛ̈ny ë Kɛ̈k Tuaany (Chief Health Officer) alëu bï gël ë cäth geeric na cï kë loi rɔt geer
     

Gël ë cäth tɔ̈ ë mɛn në Victoria (Latest restrictions in Victoria)

Jɔɔk aye Alɛthbor nïn 2 , gël ë cäth wääc abï tääu piny në ɣän kɔ̈k cieŋ kek victoria. 

Gël ë cäth baai victoria abɛ̈n 

Jɔɔk aye Alɛthbor nïn 2

  • Amääda ke ɣɔ̈c ë mïïth ku thuuk tɔ̈ aɣeer adhil bïk kɔc lɔ ɣööc ya tekiic. 
  • Kɔc kek ciëŋ aɣeer në bɛ̈ɛ̈i lɔŋ cïnë ke cäth gël thïn ë alëu bïk ya lɔ në bɛ̈ɛ̈i lɔŋ në wɛ̈t ë kɛ̈ŋ (wël) ke ŋuan: 

- Ɣɔ̈c ë mïïth ka kɛ̈k ë cieŋ thiekiic kɔ̈k
- Të gɛm ë muɔ̈ɔ̈k, në wël ë nyin kuɛɛny ka kɔɔr yïlac akïm
- Tënë pol ë tuuc ë gup aɣeer
- Luɔi ka piöc, na yïn acië lëu ba luui ka piɔ̈c ë baai

Gël ë cäth jɔɔk aye Aduɔ̈ŋ nïn 22 (tɔ̈ piiny) aŋoot ke tɔ̈ thïn në victoria abɛ̈n. dɔ̈ mɛt ë thïn:

Bɛ̈ɛ̈i lɔŋ cïnë ke cäth gël thïn 

Jɔɔk  aye pɛi nïn 2 alɛbor,  abɛ̈r ë 3 rɛ̈ɛ̈r ë bääi  ë gël ë cäth acï tääu ee bɛ̈ɛ̈i lɔŋ cieŋ käk yiic :

  • 3038 – Keilor Downs, Keilor Lodge, Taylors Lakes, Watergardens 
  • 3021 – Albanvale, Kealba, Kings Park, St Albans 
  • 3012 – Brooklyn, Kingsville, Maidstone, Tottenham, West Footscray 
  • 3042 – Airport West, Keilor Park, Niddrie, Niddrie North
  • 3064 – Craigieburn, Donnybrook, Mickleham, Roxburgh Park, Kalkallo 
  • 3047 – Broadmeadows, Dallas, Jacana 
  • 3060 – Fawkner 
  • 3032 – Ascot Vale, Highpoint City, Maribyrnong, Travancore 
  • 3046 – Glenroy, Hadfield, Oak Park 
  • 3055 – Brunswick South, Brunswick West, Moonee Vale, Moreland West 

and from 5 July

  • 3031 – Kensington, Flemington
  • 3051 – North Melbourne, Hotham Hill

Jɔɔk aye Alɛthbor nïn 2, na cïeŋ yïn pan tök de kek ë bɛ̈ɛ̈i lɔŋ käk, yen anɔŋ wël (kɛ̈ŋ)  ke ŋuan abɛc kek lëu bï yïn ke ya jääl baai: 

-    Ɣɔ̈c ë mïïth ka kɛ̈k ë cieŋ thiekiic kɔ̈k
-    Të gɛm ë muɔ̈ɔ̈k, në wët ë nyin kuɛɛny ka kɔɔr yïlac akïm
-    Tënë pol ë tuuc ë gup (pol ë tuuc ë gup aɣeer, kekë raan töŋ dɔ̈ ka kɔc kuk ciëŋ ke yïn baai)
-    Luɔi ka piöc, na yïn acie lëu ba luui ka piɔ̈c ë baai

Yïn acïn amïkeeny këny baai pandɔ ka kɛ̈ny kë kɔc kɔ̈k yïlë të yen wɛ̈t ë muɔ̈ɔ̈k ku nyin kuɛɛny. Yïn acie lëu ba cath yïlë në wɛ̈t töŋ de kɛ̈ŋ (wël) ke ŋuan cï kek tääu nhial kë. 

Gël ë cäth abï tɔ̈ në kaye looi ku ɣän yenë kɛ̈ŋ looi thïn në bɛ̈ɛ̈i lɔŋ cieŋ (postcodes)

  • Ɣän ë cääm ku dëk ë cääi alëu bïk kaye nyaai ya gam ku ka ye ɣäth baai kepɛ̈c 
  • Ɣän ke cääm ku dëk ë mäu, raandaya ku ɣän ë diɛ̈r abï kek thiɔ̈ɔ̈k thook, yïlë yeke mïïth ka mäu ye nyaai gam
  • ɣän ë konykony de piath ku muɔ̈ɔ̈k adhil bïk kek thiɔ̈ɔ̈k thook
  • Ɣööt ë kuɛ̈n athör, ɣän ye kɔc ë baai mat thïn, ɣän ë pol ku ɣän yenë kɔc cath ajadha nyuɔ̈ɔ̈c (niɛɛn) thïn thiɔ̈ɔ̈k thook. 
  • Tëde thuraa, nyooth ëkɛ̈ thɛɛr, ɣän thɛɛr tɔ̈ akölköölic, tëde liɛ̈i, ɣän ë miɛt ë puɔ̈th aɣeer ku araked, ɣän ë polpol , thuraa ë cath nyooth ëke ɣöt ka tëëk ke kuëth, ɣän ë diɛ̈r, ɣän ë kɛ̈ɛ̈r, ɣööt dït yenë jam ë piöc looi thïn, ɣän thii ë pol de kura, medän ë kura , ɣän ë pol ë gumä ku gem abï kek thiɔ̈ɔ̈k thook
  • ɣän ë pol ë ɣöötic ku aɣeer kek nɔŋiic jim, ɣän ë pööc ë guɔ̈p ku ɣän ë kuaŋ abï kek thiɔ̈ɔ̈k thook. ɣän ye ŋɛk ke rɔt piɔ̈ɔ̈c thïn aɣeer abï kek puɔ̈l bï yic naŋ kɔc kerou ku raan yen piööc kek.
  • thiëk abï gël bï ya kɔc ke dhiëc kek ë lɔ thïn (kɔc thiɛɛk röt, cɛ̈t kerou ku raan looi ajuiɛɛr ë gɛm)
  • thiɛ̈k ë raan cï thou abï gël bï ya kɔc dhiau ke 10 ku yen kɔɔr bï thiɛ̈k ë raan looi
  • thiëk ka thiɛ̈k ë raan yeke looi baai pan ë ŋɛk abïnë ke kɔc ciëŋ ë panë ya cɔk alɔ thïn, ku kɔc ke kɔɔr kek bï ajuiɛɛr lɔ looi. 

Ajuiɛɛr ë duɔ̈r ku lɔ̈ŋ abï kek ya looi ë laany yic

Mïth ë thukuul alëu bïk lɔ ë thukulic në jɔ̈k ë tɛ̈m 3. 

Na ciëŋ yïn në baai lɔŋ töŋ de bɛ̈ɛ̈i cieŋ (postcodes) cïnë ke cäth gël thïn ku kek atɔ̈ ëmɛn në ajatha yic yïn alëu gɛ̈k në ajatha du yic 

COVID-19 acïnë lui atök kekë kɔc ë baai ku juɛ̈k ë yic de athëm ë bɛ̈ɛ̈i lɔŋ cieŋiic. (COVID-19 community engagement and increased testing in suburbs)

Në bɛ̈ɛ̈i lɔŋ cï tekpiny ë tuaany de coronavirus ke rɔt juak thïn, ɣok abï ɣööt ë kɔc ciëŋ ë tënë tɔɔŋ thook bï lëk ku athëm gam. 
 
Lëk kän anɔŋiic të yenë thëm yök thïn ku të yenë kuny de wëu ku kuɔɔny kɔ̈k yök thïn na kɔɔr yïn ba rɔt week. 
 
Yïn abï wël ye tuɔɔc yök na nɔŋ kɔc tɔŋ ɣööt thook  ë baai lɔŋ du yic. 

Na kɔɔr yïn raan ë thok waaric kekë kɔc ë ɣööt tɔŋ thook  kua, cɔl TIS National on 131 450.
 
Riɛ̈th athëm cath,  kɛ̈k athëm baai ku thëm ë luɛɛth  abï tɔ̈ në bɛ̈ɛ̈i lɔŋ käk yiic
 

Gël ë cäth ëmɛn- yïlë ye yïn raan ciëŋ në bɛ̈ɛ̈i lɔŋ gël ëke cäth thïn (Current restrictions – unless you are in a restricted postcode)

  • Lɔk (caw) cinku, kum thoŋdu ku wum të ɣɔɔl ka tïïm yïn, ku rɛ̈ɛ̈rë akem puɔth ke 1.5 tënë kɔc kɔ̈k. 
  • Na tuaany (bec) yïn, rɛ̈ɛ̈r ë baai. Dun ë kɔcku kɛ̈ny ka lɔɔr ë luɔi yic.
  • Na nɔŋ yïn cït ë tuaany de coronavirus, yïn adhil bï cɔk athem
  • Yïn adhil ba gɛ̈k ë luɔi baai, na lëu yïn.
  • Na cï yïn kɔcku ka mɛ̈th kɛ̈ny, yïn adhil ba tɔ̈ keyï mec yic kekë kɔc– acïn muɔ̈th ë döm cin ku acïn pät ë yiic. kän abï kony ë gël de kɔc nhiar kek. 
  • Chief Health Officer (Bɛ̈ny tueŋ muɔk luɔi ë yïlac ku wal) alëu bï gël ë cäth geric na cï kë looi rɔt ye yic geer. 

Në aköl ë läät, 21 aduɔ̈ŋ 2020 në thää 11: 59 thëëi., gël ë cäth acï röt geer. Gël lik ë cäth ëke cï caal abï kek gɔ̈ɔ̈u ka geer bï cin ë kɔc kek lëu bïk ke nhïïm kut tekic. Kë geer kän acï looi në wɛ̈t ë kɔc cï tuaany de coronavirus ke dɔm Victoria ke yiic juak. 

Jɔɔk 22 aduɔŋ, acïn kɔc wɛ̈r kɔc ke 5 lëu bïk

  • pandu kɛ̈ny ë thää tök. 

Jɔɔk 22 Aduɔŋ, agut cï kɔc ke 10 alëu bïk:

  • Kut tëde juääc, ɣöt ka aɣeer.

Jɔɔk 22 Aduɔŋ, agut cï kɔc ke 20 alëu bïk:

  • Lɔ tëde cääm, dëk ë cääi, ɣän ë dëk määu, agut cï kɔc ke 20 ɣɔ̈ttök. Määu alëu bï ya gam kekë cɛ̈m, kɔc lɔ cam adhil bïk ya nyuc. Akutdït ë kɔc ee raan 10
  • Luɔi ë pol ku tuuc ë guɔ̈p ɣöt ka aɣeer. Lɔ në ɣän ë pol, nɔŋiic jiim ku puɔ̈l yenë ke kuaŋ thïn. Akut ë pööc aye kɔɔr bï ya raan 10 në akut tökic. 
  • Lɔ në ɣän ë lɔ̈ŋ ( thiëc) ëkë cï gam  akut thin ë duɔ̈r de gɛ̈m, mɛ̈t ëke yiic kɔc kek looi ajuiɛɛr. 
  • Lɔ në ɣän ke  piath ka laakdït, ka töc ë dɛ̈l kɔ̈u, nyɛɛi ë nhiɛm, cuɛ̈c ë rööp, gɔ̈t ë guɔ̈p ka ɣän ë dɔ̈c gup
  • Lɔ ë thiëk de gɛm ë nyai yic, mat ke raan looi duɔ̈r ku kɔc thiɛk röt. Na loi ajuiɛɛr ë gɛm nyaai rɔt baai pan ë ŋɛk, kɔc kɛny lëu bïk lɔ aye 5 kekë raan looi duɔ̈r alëu bï lɔ thïn. 
  • Lɔ tëde ɣän ë kɛ̈k cieŋcieŋ, ɣööt ë kuɛ̈n ka akutnhïïm ke kɔc ë baai. 
  • Tääu tënë kuat ë ɣöt tëde thuraa, nyooth ë kɛ̈thɛɛr, pilim, tëde kɛ̈ɛ̈r, ɣän ke akölköl, ɣän ë pol aɣeer ka tëde mɛ̈c ë lɛ̈ɛ̈i.  Tënë ɣän aɣeer, ee raan tök në akem ke ŋuan cï goolic yen aye puɔ̈l. 
  • Cäth, nɔŋic ajuiɛɛr tueŋ ë tëde nyuc ku/ka cieŋroor në Victoria yic.

Agut cï yen kɔc ke 50 alëu bïk lɔ tëde thuɔɔu ( ɣöt ka aɣeer), mɛt ë raan gɔ̈r ajuiɛɛr ë tɔ̈ raan ajuiɛɛr ë tɔ̈ɔ̈ de raan cï thou nhom ku kɔc ë londe tɔ̈ɔ̈u ë raan cï thou. Na looi ajuiɛɛr ë tɔ̈ɔ̈u ë raan rɔt pan ë ŋɛk, kɔc dhiau ke dhiëc alëu bï lɔ thïn. 

Pol de kɔc ë baai:  pööc de pol yenë röt gɔɔt ku wëër alëu bï dhuɔ̈k piny tënë kɔc nɔŋ run ke 18 ka koor kë. Wëër ë pol cienë röt gɔɔt alëu bï dhuɔ̈k piny tënë run abɛ̈n. 

Muknhom ba rɔt tïŋ apuɔth, gël rɔt ku luɔ̈ɔ̈I tɛ̈k dun puɔth nhom. Na lëu yïn luɔi baai, yïn adhil ba luui baai. Guɔ̈r ë rɔt lɔ aɣeer yen tuɔ̈ɔ̈m. 

Kuɔɔny ë döm tök ë rïl de wëu ke $ 1,500 atɔ̈ tënë  kɔc ë luɔi nɔŋ yic baai Victoria  kek cï them ku yök kek kake nɔŋ gup tuaany de coronavirus ka cïk rɔ̈m kekë raan cï yök ke tuaany. Në lëk juɛ̈c cɔl laany ë kuɔɔny de tuaany ë coronavirus në 1800 675 398 ( thää ke 24 akältök). Na kɔɔr yïn raan ë thok waaric, cɔl TIS National  në 131 450

Kɛ̈k ë kuɔɔny ë röt (Resources)

Alim ba kɛ̈kë cieŋ böth piny kë luɔ̈ɔ̈I ku rɔm kekë kɔc kuk ë baai në imeil, mediɛ de rɔ̈m ë kɔc ka ɣän kɔ̈k ye kɔc ë baai yök thïn.